STEVEN WILSON @ AB, BRUSSEL - 23/01/16

Steven Wilson door velen koning van de Prog genaamd, werd geboren op 3 november 1967 te Kingston upon Thames. Hij vernieuwde als Brits gitarist, sing- en songwriter al enkele maal onze muziekwereld. Vernieuwen en toch eigen stijl behouden op een perfectionistische en meeslepende wijze, net als Bowie of Zappa, hoge eisen opleggend aan eigen muziek, waarbij zijn muzikanten even gekroond dienen te zijn als hijzelf. Net deze week verscheen zijn nieuwe studio album "Four And A Half", een tussensprong na zijn vierde album "Hand Cannot Erase" en zijn volgende dat hij belooft voor eind 2017. Zijn werken behelzen een eigen encyclopedie met honderden pagina's, even een klein overzicht hieruit. Sinds 1991 is hij gitarist en zanger van de Britse progressieve rockband Porcupine Tree, waarnaast hij lid is van de in 1986 gevormde groep No-Man, samen met Tim Bowness. Produceert, schrijft en werkt mee aan enkele albums van de Zweedse metalband Opeth met leadzanger Mikael Akerfeldt. Daarnaast creëert hij nevenprojecten als Bass Comunion, I.E.M., Continuum en Blackfield met Israëlische popmuzikant en vredesactivist Aviv Geffen. Ook schakelt hij bevriende musici in als Robert Fripp en Theo Travis. Vanaf 2009 volgen er vier soloalbums, “Insurgentes”,“Grace For Drowning”, “The Raven That Refused Tos Sing” en “Hand Cannot Erase”. Het Live optreden voor deze laatste album maakte verleden jaar zo’n succes dat hij er ook dit jaar een Europese Tour mee verder zet, met grote tevredenheid van zijn fans wereldwijd.

De eerste set deze avond brengt ons de volledige “Hand Cannot Erase” album met kunstzinnige videobeelden op de achtergrond. Op voorgrond Steven met T-shirt waarop de al of niet dubbelzinnige tekst “( Open ) Your State Of Mind”. Beginnend met “First Regret” tot de “Ascendant Here On”. Steven, altijd blootsvoets op het podium, zowel op piano als op gitaar, is duidelijk de aanvoerder in dit hoogstaand meesterwerk. Toen hij amper tien jaar oud was, bouwde zijn vader, als getalenteerd ingenieur, een multi-track tape machine. De mogelijkheid van multi-layering en overdubing werd al vroeg een tweede natuur voor de jonge muzikant. De weg naar experimentele muziek lag gereed maar dan moet je nog wel het aambeeld zelf smeden ! Geen probleem voor de veelzijdige Steven Wilson, als een achtarmige octopus gooit hij zich op een fenomenale wijze in de muziek. Tussen de vele metal- en progbands zijn er enkele die de juiste snaar weten te spelen. De overleving anderzijds zit in de drijfkracht die hij dan ook tussen de groeven brengt. Zelfs zonder aarzelen overstag durft te gaan van stuwende heavy metal naar een melancholisch akoestische uitvoering. Steven is een allrounder, houdt niet van verdeling in hokjes en durft alles aan, net als Zappa is ook Jazz hem niet vreemd. De albums van Steven Wilson behandelen daarbij dan nog een verhaal of leggen de vinger op een wonde van onze maatschappij. In “Hand Cannot Erase” beschrijft Steven, vanuit een vrouwelijk perspectief, het probleem van eenzaamheid en wordt geïnspireerd door het voorval van Joyce Carol Vincent, gestorven in Londen ergens in 2003. Een jonge vrouw die sterft in een grote stad op haar appartement, terwijl niemand haar mist voor meer dan drie jaar, ondanks familie en vrienden. Met deze geschiedenis ter hand wordt het leven van de eenzame Joyce in een progrock vertolking ons heel duidelijk. Met een nummer als “Perfect Life” toont Steven ons het tegenbeeld, vrolijk in de spiegel kijkend terwijl het spiegelbeeld een heel andere maar ware aanblik toont. Deze dramatische noot wordt ook zeer ingekleurd door de Amerikaanse Adam Holzman, al vele jaren in deze band, grootmeester rechtsachter. Terwijl Nick Beggs al even lang zijn vaste plaats inneemt op zijn Les Paul Special Bass, in weidse witte haardos. Steven vermeld even Nicks nieuwe album, maar vraagt ons toch eerst zijn albums te bekijken en als we dan nog geld over hebben....Ludieke vorm van anti merchandising, maar ook dat verkoopt. Met de uitvoering van de songs “Routine” en “Ancestral” merken we dat Steven alle vocals voor zich neemt, zonder de Israëlische Ninet Tayeb. Later vertelt Steven ons dat zij om persoonlijke reden hier niet bij kan zijn. Vreemd dat Ninet er ook al niet bij was twee jaar geleden in Depot te Leuven, noch in Arenberg te Antwerpen. Maar helemaal geen probleem voor Steven, noch voor het publiek dat als één blok achter hem staat, al is dat hier voor. Trouwens weerom uitverkochte zaal hier in Brussel, net als vorige concerten in de Duitse grootsteden. Ook Dave Kilmister op gitaar brengt ons hemelse solo’s terwijl Craig Blundell van bovenaf op drums de ganse progrock ritmes openbaart. Basman Nick Beggs is ondertussen overgestapt naar zijn twaalfsnarige stick, zijn Chapman Stick, net als een Tony Levin bij King Crimson, is hij hierop heer en meester en brengt hierop een aparte spanning, waarvan we ook zullen genieten na de pauze.

De tweede set brengt ons zowel ouder als nog nieuwer werk. Onder andere “ Drag Ropes”, een cover uit het “Storm Corrosion” album, een eerste alternatieve metal blend door samenwerking met Mikael Akerfeldt van Opeth, op achtergrond geïllustreerd met ondertussen de typische bijhorende beelden. “Open Car” een typisch Porcupine Tree nummer uit hun album “Deadwing” van 2005. Je moet al een begeesterd progdrummer zijn wil je dit aankunnen, dikwijls dan ook bij hen een ultieme uitdaging. Zangstem van Steven met stevig gitaarwerk door hemzelf en mister Kilmister, niet te verwarren met de net overleden Lemmy van Motorhead (rip 28/12/2015). Neen geen verwantschap, behalve dan die zelfde grote liefde voor de gitaar.Dave eveneens een rat in ‘t vak, werkte samen met o.a. Keith Emmerson en Roger Waters Dark Side Of The Moon tour, waarin hij de zang- en gitaarstukken van David Gilmour voor zijn rekening nam. Hier bij steven Wilson de ideale vervanger van Guthrie Govan die met Stevens’ drummer Marco Minneman op Europese tour is met hun eigen band de “Aristocrats”. De bass aanslag van Nick Beggs laat ons even denken aan de bas van de net overleden Chris Squire (rip 27/6/2015) van Yes, de monumentale oer prog groep. Aansluitend “My Book Of Regrets”, een erg meeslepend nummer uit het nieuwe album “ 4 1/2 ”, verleden vrijdag net van de pers. Een song die niet paste in het idee van vorig album. Steven herinnert zich de gewoonte in de 60- en 70-ies om jaarlijks een album uit te brengen, die ineens stopte. Hijzelf is duidelijk deze gewoonte terug op aan het opgraven. Vertelt zelf over de complexiteit van volgend nummer en verder schertsend dat dit weliswaar niet opweegt tegen een “Black Page” van Frank Zappa. Elke noot en stoot, tot zelfs elke regendruppel, maakt van dit nummer een majestueuze blend zodat het alvast bij de betere nummers van 2016 hoort. “Index” een nummer van de twee studio album uit 2011 “Grace For Drowning”. Mythisch en duister nummer met een pompeuze inslag van Adam Holzman op keyboard. Misschien is het voor een stuk autobiografisch en net zoals een David Bowie, een verzamelaar van al die zaken waar een gewoon mens zich niet mee bezighoudt. Volgend nummer “Lazarus” opgedragen aan Bowie (rip 10/1/2016), die in laatste album een gelijknamige song maakte als een indrukwekkend requiem. We herkennen ook dezelfde akoestische gitaar van Ziggy Stardust. Velen onder ons zingen het gevoelige refrein mee, de sfeer is niet meer te kantelen en klinkt als het ware boven ieders hoofd. “Don’t Hate Me” een zeer melodieuze keuze uit het verleden van Porcupine Tree, in een prachtige uitvoering en ook terug uitgebracht op de “4 1/2 album”. Alsook uit deze CD het instrumentale“ Vermillioncore” met een zeer voortstuwende drive aangevoerd door prachtig drumwerk van Craig Blundell. Een doorzichtig doek hangt nu tussen podium en zaal, waarop filmbeelden verschijnen. Ook worden alle zeilen bijgezet met gitaarwerk, terwijl Holzman de zee laat stormen met zijn keyboards. Laatste “ Sleep Together “, uit de Porcupine Tree periode, al is die nooit afgesloten. Het doek valt dan letterlijk neer op het podium en voor de zaal vol fans die Steven lang genoeg kennen en hem al zoveel keer doorgrond hebben, met of zonder koptelefoon. Encores blijven dan ook niet uit. Steven vertelt dat hij niet houdt van een graveyard ergens achteraan in de zaal en worden daarom uitgenodigd mee te zingen met “ The Sound Of Muzak “ :

“ One of the wonders of the world is going down It’s going down I know
It’s one of the blunders of the world that no-one cares
No-one cares enough “

We worden nog verder verwend met het diep snijdende “The Raven That Refused To Sing”. Het verhaal met knipoog naar Alan Parsons project in 1976, waarin de oude man terugdenkt aan zijn jeugd, aan zijn vroeg gestorven zus, die hem nog steeds een groot gemis geeft. Beeldt zich dan in, dat een raaf in zijn tuin haar symboliseert en omdat zij altijd zong wanneer hij bang of onzeker was, verzekert hij zichzelf ervan dat wanneer hij de raaf aan het zingen kan brengen, het bewijs geleverd is van haar tweede leven. Kippenvel in een hemelse stilte waar zangstem en piano van Steven Wilson bovenuit galmt. Weerom een bruisend applaus voor een bruisend concert met een heel groot kaliber.

Guy Cuypers

Foto © Guy Cuypers

meer foto's © Guy Cuypers

 

Artiest info
website  
facebook  

HANDELSBEURS, GENT - 20/01/16