Het is niet dat ik verwacht dat van deze plaat meteen honderden exemplaren verkocht zullen worden, maar ik vind het wel de moeite ze even onder de aandacht te brengen.

Jutland…het is niet meteen het meest bekende deel van Denemarken, maar kennelijk leeft er een bloeiende muziekscene en twee mensen die daar deel van uitmaken, zijn Martin Døssing Ottosen en Ulla Bendixen, die beiden deel uitmaken van de groep Sorten Muld, waarmee ze al bijna dertig jaar ze een soort elektro-folk maken en waarvoor ze al meer dan één Deense bekroning ontvingen.

Die twee muzikanten kun je rustig als “veelzijdig” omschrijven: hij is van opleiding architect, maar hij is ook mer dan vaardig op piano, accordeon, harmonica en allerlei mond-en andere harpen, die je in de folk ziet opduiken. Zij is dan weer verpleegster en loopt blijkbaar constant te neuriën én ze bespeelt ook de gitaar, de mandoline en keyboards. Dit stel vatte het idee op om iets te doen met heel oude opnames, die doorgaans stof liggen te vergaren in musea, maar die eigenlijk simpelweg erfgoed zijn. Opnames op wassen rollen, ruim een eeuw oud, destijds bijeengebracht door musicoloog en verzamelaar Evald Tang Kristensen, die van hoeve naar hoeve trok om verhalen en liederen te verzamelen en te noteren, met de bedoeling ze te bewaren. Met een deel van dat erfgoed gingen Martin en Ulla aan de slag: ze bewerkten een aantal van de liederen of, als het oorspronkelijk om “gewone” verhalen ging, schreven ze er alsnog muziek bij.

Dat levert een formidabel document op, dat ook ons, hedendaagse niet-Jutlanders vandaag een begin van inzicht verschaft in de folklore van toen. Vergelijk het een beetje met de Liedboeken van bij ons, zoals die lang geleden aangelegd werden en veel later gepopulariseerd door onze eerste folkmuzikanten. Dat een aantal meewerkende muzikanten daarbij fraaie toevoegingen leveren op allerhande violen, trombone, trompet, oud en saz, levert een heel fijn bijkomend element op, temeer omdat ik denk uit hun namen te kunnen afleiden dat het om kinderen van beide muzikanten gaat. Ook dat pas hemelaam in het plaatje van “folk”.

Als je dus een begin van een beeld wil krijgen van wat de volksmuziek en-verhalen van toen voorstelden, zit je met deze plaat gebeiteld. Let wel: dit is niet iets om als een tussendoortje of als “behang” af te spelen. Het vergt best wel wat moeite, ook al omdat je niets begrijpt van wat er gezongen wordt, maar het loont welde moeite. Tegelijk behept het mij met de zin om dit ooit eens live te kunnen meemaken, zodat ik, met de nodige uitleg door de muzikanten, een heus bad zou kunnen krijgen. Vandaag stel ik me graag tevreden met de combinatie van heel oude opnames en de helemaal hedendaagse bewerkingen ervan. Uitermate boeiend werkstuk !

(Dani Heyvaert)